Groźne zjawisko cofki kanalizacyjnej i sprawdzone sposoby ochrony przed zalaniem

Coraz częstsze deszcze nawalne sprawiają, że nawet prawidłowo działająca kanalizacja potrafi w ciągu kilkunastu minut zamienić piwnicę lub łazienkę w suterenie w mały basen. W Łodzi dobrze to widać zwłaszcza w rejonach z starą infrastrukturą – okolice kamienic, osiedla z lat 60–80., domy jednorodzinne w dolinach i obniżeniach terenu.

Jednym z najgroźniejszych zjawisk jest właśnie cofka kanalizacyjna – czyli sytuacja, w której ścieki zamiast odpływać do kanalizacji, zaczynają wracać do budynku i wylewać się przez najniżej położone odpływy. W tym wpisie pokazuję:

• na czym polega cofka ścieków i kiedy jesteś w strefie ryzyka,
• jakie są najczęstsze przyczyny cofki w blokach i domach jednorodzinnych,
• jakie urządzenia przeciwzalewowe naprawdę mają sens,
• co warto zrobić od strony praktycznej, zanim przyjdzie kolejna ulewa.

Jeśli szukasz definicji samego zjawiska, zajrzyj też do wpisu czym jest cofka ścieków i dlaczego jest tak groźna . Tutaj skupiam się przede wszystkim na ochronie przed zalaniem.

Kiedy budynek jest szczególnie narażony na cofkę kanalizacyjną?

Najbardziej zagrożone są obiekty, w których znajdują się pomieszczenia poniżej tzw. poziomu zalewania, czyli poniżej poziomu najbliższej studzienki kanalizacyjnej, ulicy lub chodnika. W praktyce są to:

• piwnice z kratkami ściekowymi,
• łazienki, pralnie i kotłownie w suterenach,
• garaże z wpustami podłogowymi,
• lokale usługowe w przyziemiach budynków.

Jeżeli masz w takim miejscu kratkę ściekową, WC lub inny odpływ – przy silnym przeciążeniu sieci kanalizacyjnej to właśnie tam śmieci, woda i ścieki wrócą w pierwszej kolejności.

Skąd bierze się cofka kanalizacyjna? Najczęstsze scenariusze

1. Przeciążona sieć kanalizacyjna przy deszczach nawalnych

W wielu częściach Łodzi wciąż działają kanalizacje ogólnospławne – jednym przewodem płyną ścieki bytowe i wody opadowe. Przy intensywnych opadach:

• kanał szybko osiąga maksymalną wydajność,
• poziom ścieków w przewodach zaczyna rosnąć,
• ciśnienie wypycha wodę do najniżej położonych odpływów.

Jeżeli dodatkowo na odcinku sieci występują zawężenia, osady, złe spadki, ryzyko cofki rośnie wielokrotnie. To nie jest „jednorazowy przypadek” – przy kolejnej dużej ulewie sytuacja się powtórzy.

2. Zatory w przyłączach i instalacji wewnętrznej

Cofkę może wywołać także zator w:

• przyłączu kanalizacyjnym między budynkiem a siecią,
• poziomach prowadzonych w piwnicy,
• pionach kanalizacyjnych w bloku.

Typowy scenariusz z moich interwencji w Łodzi: tłuszcz z kuchni + chusteczki + stara rura żeliwna. Instalacja jest już częściowo zawężona, więc przy większym przepływie ścieki „szukają drogi odwrotu” i cofają się właśnie do piwnicy lub sutereny. Więcej o takich sytuacjach opisuję we wpisie dlaczego zatory w kanalizacji wracają .

3. Błędy projektowe i wykonawcze instalacji

Zdarza się, że sama sieć miejska pracuje poprawnie, a problem leży w instalacji budynku:

• złe spadki (w tym przeciwspadki) przewodów,
• zbyt małe średnice rur w stosunku do obciążenia,
• brak odpowiednich rewizji i możliwości serwisu,
• brak urządzeń przeciwzalewowych na odcinkach poniżej poziomu zalewania (piwnice, garaże, przyziemia).

W takich przypadkach samo „przepchanie” pomoże tylko na chwilę. Konieczna jest inspekcja kanalizacji kamerą i przygotowanie realnego planu naprawy – np. wymiany fragmentu instalacji lub jej przebudowy.

4. Cofka w domach z szambem lub przydomową oczyszczalnią

W domach jednorodzinnych w okolicach Łodzi (Zgierz, Pabianice, Rzgów, Tuszyn, Andrespol) cofkę często powoduje:

• przepełnione szambo,
• nieszczelne lub osiadłe przyłącze,
• brak zaworu zwrotnego na przewodzie wychodzącym z budynku.

Warto pamiętać, że przepisy nakładają obowiązek regularnego wywozu nieczystości – temat szerzej omawiam we wpisie wywóz szamba i nieczystości – aktualne przepisy .

Jakie są skutki cofki kanalizacyjnej?

Cofka ścieków to nie tylko kałuża na podłodze. W praktyce skutki są dużo poważniejsze:

• zawilgocone ściany, posadzki, podpiwniczenia,
• uszkodzone wykładziny, panele, płyty g-k, meble, sprzęt AGD,
• ryzyko rozwoju grzybów i pleśni,
• zagrożenie sanitarne – ścieki bytowe, bakterie, gazy kanalizacyjne,
• konieczność dezynfekcji i często profesjonalnego osuszania,
• formalności z ubezpieczycielem i zarządcą budynku.

Dlatego przy każdej poważniejszej cofce warto zadbać o:

• dokumentację zdjęciową,
• notatkę z datą i godziną zdarzenia,
• protokół z interwencji hydraulika lub pogotowia kanalizacyjnego.

Urządzenia przeciwzalewowe – jak działają i kiedy je montować?

Podstawowym sposobem ochrony przed cofką są urządzenia przeciwzalewowe montowane na przewodach odpływowych z budynku lub poszczególnych pomieszczeń. Do najczęściej stosowanych należą:

• zawory zwrotne – przepuszczają ścieki tylko w jednym kierunku, zamykają się przy próbie cofki,
• zasuwy burzowe – rozbudowane zawory zwrotne, często z możliwością ręcznego zamknięcia,
• urządzenia przeciwzalewowe z napędem – stosowane w obiektach o podwyższonym ryzyku i dużej wartości wyposażenia.

Bardzo ważne jest, aby zabezpieczać tylko te kondygnacje, które leżą poniżej poziomu zalewania. Nie ma sensu montować zasuw na każdym piętrze – zabezpiecza się te odpływy, którymi ścieki realnie mogą się cofnąć.

Przykładowe rozwiązania znajdziesz u producentów specjalistycznych systemów – m.in. w ofercie firmy KESSEL:

Co zrobić, gdy cofka już wystąpiła?

Jeżeli ścieki zaczęły się cofać i zalewać pomieszczenia:

• nie korzystaj z instalacji – nie spłukuj, nie odkręcaj kranów,
• odetnij dopływ wody tam, gdzie to możliwe,
• zabezpiecz, co się da wynieść „na sucho” (dokumenty, sprzęt, meble),
• udokumentuj szkody – zdjęcia, film, notatka z przebiegu zdarzenia,
• skontaktuj się z zarządcą budynku / gminą,
• wezwij pogotowie kanalizacyjne dysponujące odpowiednim sprzętem.

Po usunięciu awarii warto wykonać inspekcję kanalizacji kamerą , aby sprawdzić, czy przyczyna leży w instalacji budynku, przyłączu czy dalej – w sieci zewnętrznej. To bardzo ułatwia dalsze rozmowy z administracją i ubezpieczycielem.

Pomoc hydraulika przy cofce kanalizacyjnej w Łodzi i okolicach

Jako Hydraulik Łódź – Przepychanie rur i udrażnianie kanalizacji pomagam przy cofce ścieków na terenie całej Łodzi (Bałuty, Górna, Widzew, Polesie, Śródmieście) oraz okolicznych miejscowości (Zgierz, Pabianice, Konstantynów Łódzki, Rzgów, Tuszyn, Andrespol i okolice).

W ramach interwencji:

• udrażniam instalację (spirala elektryczna, dysze ciśnieniowe),
• wykonuję inspekcję kamerą,
• pomagam dobrać i zamontować urządzenia przeciwzalewowe,
• przygotowuję dokumentację z interwencji (przydatną przy zgłaszaniu szkody).

Tel. 698 987 713 – całodobowe pogotowie kanalizacyjne w Łodzi i okolicach.

Najczęstsze pytania o cofkę kanalizacyjną i ochronę przed zalaniem